Biomassa

Hout als brandstof

Een alternatieve brandstof voor de verwarmingsinstallatie is hout. Hout is een duurzamere brandstof dan aardgas en draagt, zolang het hout afkomstig is uit duurzaam beheerde bossen, niet bij aan het opraken van fossiele brandstoffen. Er zijn verschillende houtbrandstoffen die gebruikt kunnen worden in houtkachels en/of hout cv-ketels, de meest milieuvriendelijke brandstoffen staan hieronder vermeld:

  • Houtpellets, geschikt voor pellet kachels
  • Houtbriketten, geschikt voor overige houtkachels
  • Stukhout, schoon en gedroogd hout (minimaal 2 jaar gedroogd)

Houtpellets bestaan uit onder hoge druk samengeperst hout(afval), door de hoge druk binden de houtvezels zich en zijn er geen externe (chemische) bindmiddelen nodig om de pellets te vormen. Houtpellets zijn wat betreft efficiëntie en gebruiksgemak de beste keuze. De pellet kachels en pellet cv-ketels waarin de houtpellets worden verbrand hebben doorgaans een rendement van zo’n 90%, het zijn hiermee de meest efficiënte houtkachels en de meest duurzame keuze.

 

Vanwege de uniforme kleine omvang (6 mm diameter, 20 – 30 mm lengte) van pellets zijn deze uitstekend geschikt voor automatische toevoer in pellet kachels. Kleine pellet kachels hebben een voorraadvat aan de achterzijde van de kachel met een inhoud van 15 tot 30 liter. De pellets worden direct in het voorraadvat gestort en de kachel transporteert de pellets automatisch en afhankelijk van de warmtevraag de haard in. Bij grote pellet kachels en pellet cv-ketels wordt gebruik gemaakt van een externe opslag (bunker) van waaruit de pellets automatisch de kachel in getransporteerd worden.

 

Houtpellets dienen te voldoen aan de zogenaamde EN+ normen: EN+ A1, EN+ A2 en EN+ B. De eerste twee categorieën betreffen houtpellets uit schoon onbehandeld hout, de laatste categorie betreft hout waarin ook hardhout verwerkt is. De EN+norm heeft derhalve niet zozeer betrekking op de kwaliteit van de houtpellets, maar meer op de oorsprong van het gebruikte hout.

Tip

Gebruik alleen gecertificeerde houtpellets die voldoen aan de EN+ normen, bij voorkeur EN+ A1. Alleen dan weet u zeker dat de pellets uit duurzaam beheerde bossen afkomstig zijn.

 

Houtbriketten bestaan net als houtpellets uit onder hoge druk samengeperst (afval)hout. De houtbriketten hebben echter het formaat van een baksteen en zijn daardoor niet geschikt voor automatisch transport. De briketten worden toegepast in openhaarden maar ook in stukhoutketels. Net als houtpellets verbranden de briketten vrijwel volledig en blijft er weinig as over na verbranding.

 

Stukhout kan verbrand worden in een stukhoutketel. Dergelijke ketels hebben een vulruimte geschikt voor een hoeveelheid hout variërend van 100 tot 250 liter. Onder gecontroleerde omstandigheden wordt deze hoeveelheid hout in de vulruimte verbrand, afhankelijk van de inhoud van de vulruimte is er voldoende hout om gedurende een periode van zo’n 12 uur warmte te leveren.

 

Duurzaamheid biomassakachels

Hout is alleen een duurzame brandstof indien het afkomstig is uit duurzaam beheerde bossen of bestaat uit reststromen hout afkomstig uit vergelijkbare duurzaam beheerde bossen. Hiernaast dient rekening gehouden te worden met het energieverbruik en de uitstoot die gerelateerd kan worden aan de productie en het transport van het hout.

 

Bij (niet optimale) verbranding van hout kunnen fijnstof, kankerverwekkende koolwaterstoffen (PAK’s), koolmonoxide en zware metalen vrijkomen. Vervuild hout is de voornaamste veroorzaker van de uitstoot van zware metalen. PAK’s, koolmonoxide en andere schadelijke stoffen komen vrij wanneer de verbranding niet optimaal is. Dit kan komen door te lage verbrandingstemperaturen, veroorzaakt door vochtig hout of te weinig aanvoer van verbrandingslucht.

 

Tip

Een pelletkachel biedt vrijwel hetzelfde gebruiksgemak als een gasgestookte installatie en is de meest duurzame vorm van verwarming met biomassa.

 

Aandachtspunten

Overweegt u een houtkachel aan te schaffen? Bedenk eerst of het verwarmen met biomassa een goede optie is op uw locatie, denk hierbij ook aan de omgeving: vaak leidt de (frequente) aanwezigheid van een verbrandingslucht tot overlast bij de buren. Toepassing van een houtkachel wordt dan ook met name in landelijke gebieden aangeraden.

 

Let bij de aanschaf van een houtkachel goed op certificering van de houtkachel; de verplichte CE-markering dient aanwezig te zijn, hiernaast garandeert het Duitse DIN-label dat de houtkachel aan strenge eisen voldoet. Een houtkachel kan voorzien zijn van een rendementslabel waarop het maximum vermogen, het rendement en de CO2-uitstoot vermeld staat. Laat een houtkachel installeren door een installateur die lid is van Uneto-VNI.

 

 

Financieel

Het gebruik van een hout gestookte cv-installatie kan, afhankelijk van de benodigde hoeveelheid warmte,  financieel aantrekkelijk zijn. Dit wordt veroorzaakt door het feit dat de brandstofkosten van houtproducten lager liggen dan van gas. De investeringskosten liggen bij een met hout gestookte cv-installatie echter vaak aanzienlijk hoger dan de investeringskosten van een gasgestookte cv-installatie. Er is dus alleen financieel voordeel indien het verschil in investeringskosten wordt terugverdiend met de besparing op brandstofkosten, hiervoor dient de met hout gestookte installatie veelvuldig gebruikt te worden. Het standaard warmteverbruik van een kerkgebouw sluit vaak niet aan op het benodigde patroon om een investering in een met hout gestookte cv-installatie (financieel) te rechtvaardigen.

 

Stimulering door de overheid

De Nederlandse overheid stimuleert toepassing van met hout gestookte kachels door middel van de Energie Investeringsaftrek (EIA). Dit is een fiscale regeling gericht op ondernemingen waarbij 41,5% van de investering aftrekbaar is van de fiscale winst (uiteindelijk financieel voordeel zo’n 10%). Hiernaast is het mogelijk om de investering willekeurig af te schrijven. Beide regelingen hebben uiteraard betrekking op ondernemingen, de toepasbaarheid van deze regelingen op kerkgebouwen is derhalve niet waarschijnlijk.

 

 

Vragen over gebruik van biomassa in kerkgebouwen?

Heeft u na het lezen van de informatie op deze pagina nog vragen over het gebruik van biomassa in kerkgebouwen, dan kunt u contact opnemen met Hellemans Consultancy voor onafhankelijk advies.

 

Wilt u weten hoe uw energieverbruik eruit ziet en hoe het zich verhoudt tot dat van vergelijkbare kerkgebouwen? Ga dan naar de benchmark tool van het Energie voor Kerken collectief om direct te zien hoe het energieverbruik van uw kerk ligt ten opzichte van het gemiddelde verbruik.